بررسی نمادهای تصویری هنر شیعی در نقاشی قهوه  خانه ای

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار دانشکده هنر و معماری دانشگاه سیستان و بلوچستان.زاهدان. ایران

2 کارشناس ارشد پژوهش هنر، دانشکده هنر و معماری دانشگاه سیستان و بلوچستان

چکیده

نقاشی قهوه خانه ای از جمله هنرهایی است که از بطن جامعه و توسط نقاشان مکتب ندیده ای بوجود آمد که هر کدام از آن ها در حرفه های مختلف مثل کاشی سازی، گچ بری، و... فعالیت می کردند. در این نوع نقاشی شاهد مضامین مذهبی و غیر مذهبی هستیم که بدون تکلف و در نهایت سادگی به تصویر کشیده شده اند. در قهوه خانه ها نقالانی حضور داشتند که به بیان داستان های مذهبی، ملی و حماسی می پرداختند، نقاشان قهوه خانه ای متأثر از این داستان ها، برداشت خود را با تکیه بر قوه خیال شان به تصویر می کشیدند. در این مقاله به نقش ها و عناصری پرداخته شده که به صورت نمادین یادآور اعتقادات شیعی است، از آن جمله می توان به اشیاء، حیوانات و رنگ هایی اشاره کرد که نقاشان قهوه  خانه ای در کار خود از آن ها بهره جسته اند. هدف از انجام این تحقیق بررسی نمادهای تصویری هنر شیعی در نقاشی  های قهوه خانه ای است. پژوهش حاضر به روش توصیفی  تحلیلی بوده و ابزار گردآوری اطلاعات به روش کتابخانه ای می باشد. در این راستا ابتدا استفاده از عناصر شیعی در هنر، و علل ورود آن ها به این وادی بررسی شده و پس از آن، به نمادهای موجود در نقاشی قهوه خانه ای پرداخته شده و در نهایت به این نتیجه رسیدیم که ریشه ی این عناصر به حکومت آل بویه باز می گردد زیرا آنان شیعه و پیرو امام علی بودند. و تاثیر آن بر روی مردم، تقویت روحیه میهن پرستی و دفاع از سرزمین و اعتقاداتشان بود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Examination of Visual Shia Symbols in the Iranian Teahouse Paintings

نویسندگان [English]

  • Zahra Husseinabadi 1
  • Marziyeh Mohammadpour 2
1 Departman of Arts and Architecture Faculty, Sistan va Balouchestan University, Zahedan, Iran
2 Departman of Studies; Arts and Architecture Faculty, Sistan va Balouchestan University,Zahedan, Iran
چکیده [English]

As one of the artistic forms deep-rooted in society, the Iranian teahouse paintings were created by painters who often had no academic education. Each one of these painters was expert in different fields such as tile making, plaster moldings, etc. In these paintings, one can see religious and non-religious themes painted as simple and unaffected as possible. Under the influence of naghlan (the traditional narrators of Shahnameh who narrated the national, religious and mythical stories), the teahouse painters painted their impression of what they had heard with the help of their imagination. In this research, those themes and elements have been addressed invoking Shia beliefs symbolically. Among these elements are different items such as certain entities, animals and colors the presence of which imply specific meanings and purposes. This research aimed to address the visual Shia symbols in the Iranian teahouse paintings. The data were gathered based on library sources and analyzed descriptively. First, Shia elements and how and why they were used in Iranian arts were examined and then the Iranian teahouse paintings were specifically studied. The results indicated that the roots date back to Al-e-Bouye dynasty; they were Shia and followers of Imam Ali (P.B.U.H.). Such symbols and elements raised the national spirits and kept the sense of patriotism.

کلیدواژه‌ها [English]

  • teahouse painting
  • Shia art
  • visual symbols
  • narration
  • Tazieh