فرم و معنا در داستان «مراء کردن رومیان و چینیان در علم نقاشی» مولانا در مقایسه با اثر «آینۀ آسمان» آنیش کاپور

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد نقاشی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.

2 استادیار گروه نقاشی، دانشکده هنرومعماری، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.

3 مربی گروه صنایع دستی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.

چکیده

بیان مسئله: مبحث فرم و معنا همیشه در روند شکل‌گیری اثر هنری جزو لاینفک مبانی هنر بوده است. همانطور مولانا در داستان «رومیان و چینیان» به ارتباط ظریف میان فرم و معنا از نظر‌گاهی عارفانه پرداخته است. از دیگر سو، اثر «آینۀ آسمان» آنیش کاپور که به‌عنوان اثری حجمی در هنر معاصر از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است، در مقایسه با دیدگاه مولانا دارای نقاط مشترکی است و پژوهش حاضر درصدد است تا به ‌آن‌ها بپردازد و این مهم را بررسی کند که چگونه و با چه زبان مشترکی، فرم و معنا در این آثار که در تقابل تاریخی بسیار زیادی هستند، مورد مطالعه قرار می‌گیرد؟
هدف: مولانا به مقولۀ معنا نگاهی بسیار فراتر از زمان خویش داشته است؛ همین ویژگی باعث شده است که به زبان هنر معاصر بسیار نزدیک باشد. لذا پژوهش حاضر درصدد است که با مقایسۀ ارزش معنا در داستان « مراء کردن رومیان و چینیان در علم نقاشی » مولانا و «آینۀ آسمان» آنیش کاپور به مفهومی جدید دست یابد، به ‌نوعی که با زبان هنر معاصر نیز در ارتباط باشد.
روش پژوهش: پژوهش حاضر به‌صورت توصیفی-تحلیلی مورد مطالعه قرار گرفته است و با مراجعه به منابع کتابخانه‌ای، مفاهیم فرم و معنا در هنر معاصر و جایگاه و رابطه آن‌ها را در اندیشۀ و عرفان اسلامی بیان کرده است.
یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد داستان « مراء کردن رومیان و چینیان در علم نقاشی » و اثر «آینۀ آسمان» در اهمیت نقش معنا تا آن اندازه کوشیده‌اند که حتی منجر به حذف فرم نیز گردیده است. این دو اثر تا حد بسیار زیادی از لحاظ فرم به یکدیگر نزدیک‌اند، اما زبان معنایی آن‌ها با توجه به بستر زمانی که در آن قرار گرفته‌اند نسبت‌ به یکدیگر متفاوت است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Form and Meaning in the Story of "the Romans and Chinese Argument in Painting Science" by Rumi, Compared to Anish Kapoor's "Mirror of the Sky"

نویسندگان [English]

  • Mohammad Samii 1
  • Mohamad Reza Hassani 2
  • Marziyeh Rezaei 3
1 Department, of Painting, Faculty of Art and Architecture, University of Sistan and Baluchistan, Zahedan, Iran.
2 Department of Painting, Faculty of Arts and Architecture, University of Sistan and Baluchistan, Zahedan, Iran.
3 Department, of Handicrafts,, Faculty of Art and Architecture, University of Sistan and Baluchistan, Zahedan, Iran.
- آدامز، لوری. (۱۳۸۸). روش شناسی هنر (ترجمۀ علی معصومی). تهران: نشر نظر.
- اربابی، هدا. (۱۳۹۱). اعجاب هنر یا هنر اعجاب. نشریۀ حرفۀ هنرمند، (43)، صص. 60-70.
- بابا، هومی. (۱۳۹۱). ابژه‌های فرار (ترجمۀ احسان نوروزی). نشریه حرفۀ هنرمند، (43)، صص. 72-80.
- بلخاری قهی، حسن. (۱۳۹۰). فلسفۀ هنر اسلامی. تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.
- بختیاری، محمود. (۱۳۷۸). عارفان راز. تهران: نشر رهیاب.
- پازوکی، شهرام. (۱۳۹۲). حکمت هنر و زیبایی در اسلام. تهران: نشر فرهنگستان هنر.
- جعفری، محمدتقی. (۱۳۷۰). تفسیر و نقد و تحلیل مثنوی جلال الدین محمد بلخی. تهران: نشر اسلامی.
- غزالی، محمد. (۱۳۵۲). احیاء علوم الدین (ترجمه حسین خدیوجم). تهران: بنیاد فرهنگ ایران.
- کالینسون، دایانه. (۱۳۸۸). تجربۀ زیبا‌شناختی (ترجمۀ فریده فرنودفر). تهران: نشر فرهنگستان هنر.
- مددپور، محمد. (۱۳۸۷). حکمت انسی و زیبایی‌شناسی عرفانی هنر اسلامی. تهران: انتشارات سورۀ مهر.
- هرست هاوس، رزالین. (۱۳۸۸). بازنمایی و صدق (ترجمۀ امیر نصری). تهران: نشر فرهنگستان هنر.
- همتی، همایون. (۱۳۸۷). فهم هنر و هنر فهم. تهران: نشر پرسش.